|
  
wrÁ'gXdu
aoqHk;
,ckajymaewJh ]]jzpfwdkif;rSwf½I? owdûy? apmifhrItpOfxm;}}qdkwJh
t&d,m0gow&m;eJYpyfNyD; ajym&,ifawmh 0dyóemÓPf omrefudk ,lvQifvJ oifhygw,f?
atmufxpfqHk; or®oeÓPfudk,lvQifvJ oifhygw,f/ ,lcsif&m ,lEdkifygw,f? b,f[mudkbJ,l,l
trSwf&rI-owd tapmifhta½Smufuav;uawmh jynfhpHkaeygNyD? tm;udk;p&mowd
tapmifhta½Smuf tumtuG,fuav;uawmh olYrSm &oGm;ygNyD? t&d,m aetdrfxJvJ
a&mufaeonf rnfygNyD? 'gaMumifh t½Sifom&dykwå&mrax&fjrwfMuD;u
]]'gavmufqdk,if tyg,fab;rS umuG,fEdkifwJhowd tapmifhta½Smufuav;eJY jynhfpHkoGm;NyD;?
'gavmufqdk,if pdwfcs&NyD? awmfavmufNyD? olYrSm 'gxufvJ wdk;wufp&m r½Sdao;bl;}}
vdkY ,lqNyD;awmh w&m;udk ed*Hk;csKyf tqHk;owfawmfrlvdkufygw,f/ tJ'Dvdk
w&m;a[mNyD;awmh t½Sifom&dykwå&mvJ jyef<uawmfrlw,f? wrÁ'gXduvJ
t½Sifom&dykwå&mudk vdkufydkYNyD; vrf;ckvwfu jyefvmwJhtcgrSm a½S;b0a[mif;awGu
&efNidK;zGJYvmcJhwJh bDvl;ru EGm;ra,mifaqmifNyD; a0SYoufvdkY aoqHk;oGm;&½SmowJh/
'Dae&mrSm EGm;ra,mifaqmifNyD;a0SYowfw,f-qdkwmudk rêuduf,if EGm;rrSm yl;uyfNyD;
a0SYowfw,fvdkY 'DvdkvJ ,lEdkifygw,f? 'gu bmaMumifh ajym&ovJvdkY qdkawmh? ,ckumvrSm
a0befwJhvlawGu aygvGef;vdkY usrf;*efxJrSm½SdwJhtwdkif; twdtusajymvdkuf,if? ,kwåd½Sd
r½Sda0befwwfMuvdkY? ,ckacwfvlawG&JU tjrifeJY jyif,lcsifvJ ,l&atmif
ajym&wmygbJ? olYusrf;pm tqdkuawmh EGm;ra,mifaqmifNyD; a0SYowfw,fvdkYbJ½Sdygw,f/
wkodwm
ewfjynfa&muf
tJ'Dvdka0SYowfvdkY aoqHk;oGm;wJhtcgrSm wrÁ'gXduBuD; b,fudka&mufoGm;ovJvdkY qdkawmh?
wkodwmqdkwJh
ewfbHkudk a&mufoGm;ygowJh? pwkr[m&mZf wm0wðom ,mrm wkodwm-qdkawmh ewfjynf
6-xyfrSm pwkw¬ewfjynfaygh? tJ'D ewfjynf[m bk&m;avmif;awmfwdkY\ pH&mvJjzpfvdkY
tifrwef tav;ûytyfwJh ewfjynfygbJ/ tJ'DwrÁ'gXduBuD; aoqHk;oGm;w,fqdkwmudk Mum;odMu&wJh
&[ef;awmf awGu w&m;obifrSm aqG;aEG;Muw,f? wrÁ'gXduBuD;[m 55-ESpf umvywfvHk;
tifrwefMurf;êuwfwJh raumif;rIawGudk ûyoGm;w,f? 'DuaeYbJ tJ'D&mxl;u xGuf&w,f?
'DuaeYbJ t½Sifom&dykwå&mudk ,m*kqGrf;vSLNyD; 'DuaeYbJ aooGm;½SmNyD? b,frSmrsm;
jzpf½SmavrnfvJ ponfjzifh aqG;aEG;Muw,f/ tJ'Dtcg jrwfpGmbk&m;u <uvmawmfrlNyD;awmh
wrÁ'gXdu wkodwmewfjynfü jzpfaMumif;udk a[mMum;awmfrlygw,f/ 'Dawmh &[ef;awmfawGu
]]jrwfpGmbk&m;? 'DvlBuD;[m 55-ESpfywfvHk; vlawGudk owfNyD;awmh wkodwmewfjynfudk
a&mufoGm;ygovm; bk&m;}} vdkY xyfrHNyD; ar;avQmufMujyefygw,f? jrwfpGmbk&m;uvJ
]][kwfw,f cspfom;wdkY? oHo,r½SdMueJY? olu aocgeD; yef;0ifcsdefuav;rSm uvsmPrdwå-rdwfaqGaumif;jzpfwJh
om&dykwå&mudk trSD&oGm;w,f? om&dykwå&m\w&m;udk em,lNyD;
tEkavmrÓPfudk &oGm;wJhtwGuf tyg,fab;uvGwfNyD; wkodwmewfjynfudk a&mufoGm;w,f}}
vdkY jrwfpGmbk&m;u ½Sif;vif;rdefYMum;awmfrlygw,f/
okbmodwH okPdwGme? e*a&
apm&Cmwaum/
tEkavmrcEÅð v'¨ge? arm'wd wd'd0H *awm/
e*a&? &mZû*d[fûrdYü/ apm&Cmwaum? wrÁ'gXdu
rnfaom
cdk;olowf AdkvfBuD;onf/ okbmodwH? t½Sifom&dykwå&m aumif;pGma[mMum;
jrwfw&m;udk/ okPdwGme? Mum;em&í/ tEkavmrcEÅð? tEkavmr0dyóemÓPfudk/
v'¨ge? &í/ 0g? &aomaMumifh/ wd'd0H? wkodwm rnfaom ewfjynfavmu odkY/ *awm?
a&mufvsuf/ arm'wd? 0rf;ajrmuf0rf;omvsuf ae&ayownf;/
tJ'g "r®y't|uxmrSm txift½Sm; jyqdkxm;wJh pum;ygyJ/ 'gaMumifh 0dyóemowd
tapmifhta½Smuf uav;[m tppt&m&mrSm vHkûcHw,f? pdwfcs&w,f? tm;udk;&w,f
qdkwm[m tvGefbJ xif½Sm;ygw,f? 'D owd tapmifhta½Smufuav;om r½Sd,ifawmh? wrÁ'gXduBuD;[m
vlb0u aoqHk;onfESifh wûydifeuf tyg,fi&JusoGm;rSm aocsmaeygw,f? olUtukodkvfawGu olYudk
qGJcsr,fvdkY tqifoifh ½SdaeMuygw,f/ 'gayr,fhvdkY aocgeD;uav;rSm uyfNyD;awmh
w&m;emNyD; 0dyóemowd tapmifhta½Smufuav;udk &oGm;wJhtwGuf olYtukodkvfawGu
0ifrqGJEdkifbl;? EdkifiHjcm; oH½Hk;xJ0ifNyD; ckdaewJh vludk &Jom;awGu
zrf;cGifhr&wmESifhvJ cyfwlwlbJ? 'gaMumifh wrÁ'gXdurSm tyg,fi&JuvJ vufrwifuav;
vGwfoGm;w,f? tyg,fu vGwf½HkwGifruao;bl;? ewfjynfavmuvJ a&mufoGm;vdkufao;w,f? b,favmuf
ae&musovJqdkwm pOf;pm;omMunfhMuayawmh/
"eOÆmeDykaPÖ;rjzpfyHk
,ckw&m;emNyD; w&m;tm;xkwfMuwJh yk*¾dKvfawGvJ pdwfygvufygeJY
xdxda&mufa&muf tm;xkwfxm;,if ewf½Gmok*wda&mufzdkYuawmh aocsmygw,f?
tcsdKYa,m*Da[mif;awGu olwdkYrSm jyif;jyif;xefxef a&m*ga0'em wckck jzpfay:vm,if
olYtvdkvdkbJ trSwfowduav;u ay:vmwJh taMumif;? tJ'Dvdk owduav;eJY ½IrSwfvdkufawmh
'ku©a0'emawGvJ oufomoGm;wJh taMumif;rsm;udk ajymMuygw,f/ tJ'Dvdk owdu tvdkvdkjzpfvmwm[m
jrwfpGmbk&m; vufxufawmfu "eOÆmeDqdkwJh ykaPÖ;rrSm jzpfyHkeJYvJ
wlygw,f? "eOÆmeDu aomwmyef
OygodumrbJ? olY&JUcifyGef; ykPÖm;u
jAm[®P t,l½SdwJhtwGuf waeYaomtcgrSm jAm[®P q&mawGudk yifhbdwfNyD;
auR;arG;ylaZmfygowJh? tJ'Dvdk auR;arG;wJhtcgrSm "eOÆmeDuvJ tdrfolwdkY&JU
0wå&m;aus>yefpGmeJY xrif;[if; pm;aomufzG,frsm;udk vdkufNyD; urf;vSrf;ay;aeygowJh?
ykPÖm;q&mawGudk auR;arG;{nfhcHaewkef;rSm Ak'¨jrwfpGmbk&m;udk csD;rGrf;
½Sdcdk;wJh pum;rsdK;udk rqdkbdkYvJ olYcifyGef;u tvsifaeYuwnf;u ydwfyifawmif;yefxm;owJh?
'gayrJh cvkwfwdkufrdNyD; ajcacsmfoGm;wJhtcg emusifwJh 'ku©a0'em jzpfvmawmh trSwfowdu
olYtvdkvdk a&mufvmw,f? tJ'Dvdk a0'emeJY w&m;udk owd&NyDawmh
jrwfpGmbk&m;udkvJ owd&vmwJhtwGuf jrwfpGmbk&m;½Sd&mqD vuftkyfcsDNyD;awmh
earm
wó b*0awm t&[awm or®morÁK'¨ó-vdkY 3-Budrfwdkifwdkif qdkNyD;
½Sdcdk;rdowJh/ 'gaMumifh 'ku©eJY awGY&wJhtcgrSm owdu olYtvdkvdk jzpfay:
vmwwfygw,f?
aocgeD;rSm 'ku©a0'emawGeJY awGYae&awmhvJ w&m;tm;xkwfxm;wJh yk*¾dKvfrSm 'DvdkbJ
trSwfowdu olYtvkdvdk jzpfvmEdkifygw,f/ 'gaMumifhtyg,fav;yg;rS vGwfajrmufNyD; ok*wdudk
a&mufoGm;Edkifwm/ 'DtrSwf&wJh owd[m tifrwefaumif;ygw,f? tifrweftm;udk;
pdwfcs&ygw,f? 'gaMumifholYudk t&d,m0go-t&d,mwdkY\ aetdrfvdkY
a[mxm;aywmbJ? tm;rxkwfbl;ao;wJh olawG[m tm;xkwfp&m tifrwef aumif;ygw,f? tm;xkwfNyD;
yk*¾dKvfawGudkvJ bkef;BuD;wdkYu txl;wdkufwGef;p&m rvdkygbl;? olYowdu olY[mol
wdkufwGef;aeygvdrfhr,f/
tm;xkwfMunfhMuprf;yg
tm;rxkwf&ao;wJh olawGudkawmh tm;xkwfMunfhprf;ygvdkY bkef;BuD;wdkYu wdkufwGef;
a[majym&ygw,f? bmaMumifhvJqdkawmh olwdkYu w&m;t&omudk
rodMuao;vdkYygbJ? w&m;a[m&wmu aps;a&mif;&wmeJYvJ wlygw,f?
aps;a&mif;wJhol[m rodao;wJholawG odatmif olYypönf;aumif;aMumif; ajymjy
aMumfjim&w,f? rHkYqdk,if csdKygw,f? qdrfhygw,f aumif;ygw,f ponfjzifh
aMumifjim&w,f? t0wftxnfqdk,ifvJ vSygw,f? cdkifygw,f? ayghygw,f ponfjzifh
aMumfjim&w,f? oHk;bl;wJh olawGtwGufqdk,ifawmh bmrS aMumfjimaebdkY rvdkygbl;?
aumif;rSef;odwJhtwGuf olYtvdkvdk 0,f,laeawmhwmygbJ? w&m;uvJ 'DvkdygbJ rodao;wJh
yk*¾dKvfawGtwGuf w&m;&JU tusdK;awGudk ajymjyNyD; wdkufwGef;&ygw,f? w&m;
tm;xkwfxm;NyD; yk*¾dKvfawGudkawmh wdkufwGef;bdkY rvdkawmhygbl;? olwdkY o'´gw&m;eJY
olYtvdkvdk owd&NyD; tm;xkwfaeMuygw,f? ur®|mef;ausmif;udk rvmygeJYOD;vdkY wm;vdkYawmif
r&bl;? wcgw&HrSm ur®|mef;ausmif;u tm;xkwfp a,m*DtopfawGeJY jynfhMuyfaew,f?
tJ'DvkdtcgrSm a,m*Dta[mif;awGudk rvmygeJYOD;vdkY awmif;yef&w,f? 'gayrJh r&ygbl;
olwdkYrSmvJ tcGifhomwJh tcguav;rSm tm;xkwfcsifvGef;vdkYyg qdkNyD;awmh twif;vmNyd;
tm;xkwfMuwmygbJ/ tJ'g bmaMumifhvJqdk,if t&d,m0go aetdrfrSm ae&wmudk
aumif;rSef;odoGm;vdkYygbJ? NyD;awmh olwdkYrSm &½SdoGm;wJh o'¨geJY owduvJ olYtvdkvdk
wdkufwGef;EdI;aqmfaevdkYygbJ/ 'gaMumifh ]]jzpfwdkif;rSwf½I? owdûy? apmifhrItpOfxm;}}
qdkwJh 'Dt&d,m0go owdtapmifhta½Smufuav;[m tifrwefbJ aumif;ygw,f?
'Dt&d,m0goaetdrfrSm raebl;ao;wJh olawGudk ]]qm;NrD; tprf;oabmeJY aeprf;
MunfhMuyg}}
vdkY bkef;BuD;u txl; wdkufwGef;ygw,f/
rSD&mav;yg½Sd&r,fqdkwJh
t&d,m0go
tif;- tapmifhta½Smufwyg;eJY jynfhpHk&r,f qdkwJh t&d,m0goudkawmh
em;vnfavmuf ygNyD?
,ck pwk&myaóaem-rSD&mav;yg; ½Sd&r,fqdkwJh t&d,m0goudk
½Sif;jy&r,f/ acgif;pOf aqmifyk'fu ]]av;&yfrSDum}} vdkY qdkxm;w,f? owd
tapmifhta½Smuf uav;udk jzpfapvdkvQif rSD&mav;rsdK;udk rSDNyD; tm;xkwf&r,fvdkY
qdkvdkygw,f? tJ'gu bmawGvJqdk,if-
ocFga,uH y#dao0wd? ocFga,uH
t"d0gaowd/
ocFga,uH y&d0aZÆwd? ocFga,uH 0daema'wd-wJh/
{uH? wckudk? ocFg,? qifjcifí/ y#dao0wd? rSD0J\/ oHk;aqmifxdkufwJh ypönf; 4-yg;udk
qifjcifNyD; oHk;aqmifrSD0J&r,f-wJh/ udk,frSm t0wfr½SdvQif tat;tyl ponfaMumifh
qif;&J 'ku© a&mufvdrfhr,f? t0wfr½SdbJ udk,fwHk;vHk;BuD;qdkvQif tjrifvJ rawmfbl;?
'ghaMumifh 'Dvdk qifjcifNyD;awmh t0wfudkvJ 0wf½HkoHk;aqmif&r,f/ xdkY twl rpm;bJawmhvJ
raeEdkifbl;? 'gaMumifh olYtcsdefeJY oltpm tm[m&udkvJ qifjcifNyD; rQw½Hk pm;&r,f?
trdk;tum tdyf&m ae&mr½SdbJ uGif;jyifxJu ajrBuD;ay:rSm ae,ifvJ tat;tyl ponfaMumifh
trsm;BuD; 'ku©a&mufEdkifw,f? 'gaMumifh avvHkrdk;vHktaqmuftOD;eJY
tdyf&mae&mudkvJ qifjcifNyD; oHk;aqmif&r,f? rusef;rmwJhtcgrSm aq;ypönf;udkvJ
rSD0J oHk;aqmif&r,f? tJ'Dt0wf tpm ae&m aq;-qdkwJh 'Dypönf;av;yg;udk
oHk;aqmifoifhwJhtcsdefrSm qifjcifNyD; oifhavsmf½Hk oHk;aqmifrSD0J&r,f-wJh/ tJ'g[m
rSD0Joifhwmudk rSD0JwmygbJ? rSD&mwyg;vdkY qdkvkdygw,f/ aqmifyk'frSm 'gudk ]]rSD0J}}
vdkY wdkwdkuav; ay;xm;ygw,f? ]]rSD0Jonf;cH? a½Smify,fvSef? av;wef rSD&mrsm;}} wJh
tJ'gudk qdkMu&r,f/
rSD0Jç onf;cH?
a½Smifç y,fvSef? av;wef
rSD&mrsm;-qdk/
rSD0JoifhwJh t0wftpmae&meJY aq;rsm;udk rrSD0JroHk;aqmifbJ ayawNyD;aevQif rdrdudk,fudk
ESdyfpuf ñSOf;qJwJh tusifhvdkY ac:w,f? ygVdvdk twåudvrxmEka,m*-tusifh-wJh?
bk&m;vufxufawmf umvwkef;u ed*P²tmZD0u
ac:wJh wuúwGef;awG[m
t0wfr0wfyJ? tpmrpm;bJ? tdyf&m ae&meJY raebJ 'Dtwåudvrx tusifhawGudk usifhMuw,f?
bk&m;tavmif;awmf awmifrS apmapmydkif;u 'kuú&p&d,m tusifhudk usifhw,f qdkwm[m
'Dtwåudvrx tusifhygbJ? tJ'Dwkef;u rZÑdry#dy'g
qdkwJh tv,fvrf;
tusifhrSefudk rawGY&ao;vdkY xGufouf0ifoufawGudk atmifhcsKyfxm;jcif;ç tpm tm[m&udk
avQmhjcif;çjzwfjcif; ponfudk cJcJ,Of;,Of; usifhprf;cJhygao;w,f? aemufusawmh tJ'D
twåudvrx vrf;[m bmrS tusdK;r½Sdbl;qdkwmudk odjrifNyD;awmh tJ'D 'kuú&p&d,m
tusihfawGudk pGefvTwfvdkuf ygw,f? tJ'Dvdk pGefYNyD; rZÑdry#dy'gac:wJh
tv,fvrf; tusihfudk usihfNyD; bk&m;tjzpfudk a&mufawmfrlcJh ygw,f/ t0wfr0wfbJ
tpmrpm;bJ tdyf&m ae&maumif;eJY raebJ udk,fudk ñSOf;qJwJh tJ'D
tusifhawG[m ,ckvJ
tdE´d,EdkifiHrSm *sdef;0g't,l½SdwJh olawGu usifhaewkef;ygbJ? jrwfpGmbk&m;
omoemawmfrSmawmh tJ'Dvdk udk,fhudk,fudk n§Of;qJwJh twåudvrx-tusifhudkvJ
rusifh&bl;? aumif;ayqdkwJh t0wftpm ae&mawGudk om,mwyfrufNyD;awmh pnf;pdrfcHaewJh
umrokcvdu
tusifhrsdK;udkvJ rusifh&bl;? rZÑdry#dy'gac:wJh tv,fvrf;
tusifhudkom usifh&w,f? 'gaMumifh oHk;aqmifoifhwJh ypönf;rsm;udk oHk;aqmifoifhwJh
tcsdefrSm ÓPfeJY qifjcifNyD; oHk;aqmif&w,f? 'DvdkoHk;aqmifwm[m rSD&mav;yg;xJu
yXrrSD&mudk rSDonfrnfygw,f/
NyD;awmh 'kwd,rSD&mu {uH? wckudk/ ocFg,? qifjcifí/ t"d0gaowd? onf;cH\/
onf;cHoifhwmawGudk onf;cH&r,fwJh? bmawGudk onf;cH&rSmvJqdk,if tat;udk
onf;cH&r,f? tyludk onf;cH&r,f? em;rcsrf;omwJh toHawG pum;awGudk onf;cH&r,f?
udk,fxJu rcHomwJh 'ku©a0'emudk xif½Sm;ay:vm,if tJ'gawGudk onf;cH&r,f? wcsdKYu
'ku©a0'emudk onf;rcHcsifbl;/ 'ku©a0'em jzpfvmwmeJY wcgxJ trSwfvTwfNyD; oufom&m
oufomaMumif;awGudk avQmufvkyfwwfw,f? tJ'Dvdk w&m;vufvTwfvkyfae,if w&m;u
rwdk;wufawmhbl;? 'gaMumifh 'D'ku©a0'emawGudk onf;cHNyD; ½IrSwfzdkY&m
tvGefta&;Bud;ygw,f/
w&m;tm;xkwfvdkY
aowJhromr½Sd
uma, pZD0daw p teayu©wH Oy|maywd/ /
uma, p? udk,fü¤if;/ ZD0daw p? toufü¤if;/ teayu©wH? tiJhuGuf rwG,fwmjcif;udk/
Oy|maywd? jzpfay:ap\/ udk,feJYtoufudk riJhuGufyJ tm;xkwfygwJh? w&m;&,if
NyD;a&m? aocsifvJ aoygap-qdkwJh taeeJY pGefYpGefYpm;pm; tm;xkwfygwJh?
'DvdkwdkufwGef;xm;ygw,f? 'Dae&mrSm ]]w&m;u w,f &ufpufygvm;}}vdkY wcsdKYu
xifcsifvJ xifMuvdrfhr,f/ 'gu w&m;&a&;twGuf tm;ay;wmyg? wu,fawmhvJ
w&m;tm;xkwfvdkY aowJh rom&,fvdkY r½Sdygbl;? aobdkY rajymeJYawmh
a&m*ga0'em awmif rjzpfwwfygbl;? wcsdKYyk*¾dKvfawGrSSmqdk,if w&m;tm;xkwfwmeJY
rlvu½SdaewJh a&m*gawGawmif aysmufoGm;wwfygao;w,f? 'Dvdk a&m*gaysmufoGm;bl;wm
awmfawmfrsm;aeygNyD? ,ckNyD;cJhwJh 0gwGif;u 'umrwa,mufrSm olY0rf;AdkufxJ tvHk;½SdaeowJh?
aoG;vHk;vm; avvHk;vm; wckck jzpfrSmaygh? olu w&m;tm;rxkwfcif tdrfrSmaewkef; uwnf;u
MumMumrxdkifEdkifbl;wJh? {nfonfvmvdkY {nfhcHpum; ajymaewmawmif 10-rdepf 15-rdepfMumatmif
rxdkifEdkifbl;wJh? 'gaMumifh olu q&m0efukd jyawmh q&m0efu cGJxkwfvdkufrS
aysmufr,fvdkY ajymowJh? 'Dawmh olu rcGJcif tm;udk;&muav;&atmifvdkY
&nf½G,fNyD;awmh bkef;BuD;wdkY omoemh&dyfomrSm vmNyD;awmh tm;xkwfw,f?
olYq&m0efu MumMum rxdkifeJY? MumMumxdkif,if aovdrfhr,fvdkYvJ ajymxm;owJh? 'geJY
ur®|mef;jywJh q&mbkef;BuD;uvJ olYtaMumif; Mum;od&wmeJY ]]udpö r½Sdygbl;?
olrsm;vdkawmh odyfNyD; jyif;jyif;xefxef tm;rxkwfeJY? jznf;jznf;csif; cyfavsmhavsmh
cefrSefrSefbJ tm;xkwfoGm;wmaygh}} vdkY nTefMum;xm;w,f? tJ'Dvdk nTefMum;wJhtwdkif;
cyfavsmhavsmh cyfrSefrSef tm;xkwfvm&if; owd orm"d ÓPfawG awmfawmfaumif;
vmw,f?
'Dvdk owd orm"dÓPfawGu aumif;aumif;vmoavmuf olYtvHk;a&m*guvJ
avsmhavsmh oGm;w,f?
aemuf w,frMumcifbJ tJ'D tvHk;a&m*g[m tukefaysmufuif;oGm;w,f? tJ'Du aemufrSm
b,fhavmufMumatmif xdkifayr,fhvdkY bmrS rjzpfawmhbl;wJh? 'gayr,fh aocsmonfxuf aocsmatmif
olu q&m0efudk oGm;NyD; jyjyefw,f? q&m0efu prf;oyfMunfhNyD;awmh bmrS a&m*gudk
½SmvdkYrawGY &wmeJY cifAsm; bmvkyfvdkY aysmufoGm;ovJvdkY ar;owJh? 'Dawmh
]]w&m;tm;xkwfwmbJwJh? wjcm;awmh bmrS rvkyfygbl;}} vdkY jyefajymawmh ]]a&m*gvJ
r½Sdygbl;? cGJbdkYvJ rvdkygbl;}} vdkY q&m0efu ajymvdkufowJh? 'Dvdkw&m;tm;xkwfvdkY
a&m*gaysmufwJh tjcm;olawGvJ awmfawmfrsm;rsm;½Sdygw,f? 'gaMumifh-
uma, p? udk,fü¤if;/ ZD0daw p? toufü¤if;/ teayu©wH? riJhuGuf rwG,fwmjcif;udk/
Oy|maywd? jzpfap\vdkY nTefMum;wmuawmh w&m;xl;udk &bdkY&m
tm;ay;wdkufwGef;xm;wmygbJ? tJ'gu onf;cHEkdiforQ onf;cHNyD;awmh ½IrSwfoGm;bdkYygbJ?
onf;rcHEdkifavmufatmif a0'emu vGefuJvmwJh tcgusawmh ûyjyif&ygw,f/ ]]onf;cH,if
edAÁmefa&mufw,f}}vdkY Armpum;yHku qdkxm;w,f? tJ'g[m wjcm;ae&mrSmxuf 'D
w&m;tm;xkwf&mrSm omNyD;awmh ta&;BuD;ygw,f? 'ku©a0'em jzpfwdkif;jzpfwdkif;
onf;rcHbJ trSwfwrJh ûyjyifae,if orm"d rjzpfedkifbl;? orm"drjzpfawmh
ÓPfvJrjzpfbl;? 'gaMumifh 'ku©a0'emwckck xif½Sm;ay:vm,if onf;cHEdkiforQ onf;cHNyD;
½IrSwfae &w,f? onf;rcHEdkifavmufatmif vGefuJvmawmhrS trSwfowd rvGwfapbJ
½IrSwf&if; ûyjyif&w,f? 'gaMumifh 'Donf;cHwm[m rSD&mwyg;ygbJ/
w&m;tm;xkwfqJrSm
a½SmifbdkY&m
NyD;awmh rSD0J? onf;cH? a½Smif y,fvSef? av;wefrSD&mrsm;}} vdkY qdkxm;wJhtwdkif;
wwd, rSD&muawmh {uH? wckudk/ ocFg,? qifjcifí/ y&d0aZÆwd? a½SmifMuOf\-wJh/
ab;&eftEÅ&m,f jzpfapwwfwmudk a½Smif&r,fwJh? 'guawmh vG,fygw,f?
acG;udkufwwfwJh ae&mudkroGm;eJY qifMurf; jrif;Murf; EGm;Murf;awGem; ruyfeJY?
,mOf&xm;Murf;awGudk a½Smif&r,f? ,ckumv armfawmfum;awGu odyfaMumufp&m
aumif;w,f? &efukefrSmqdk,if um;awGu tvGefrsm;wmeJY aeYpOfvdkbJ um;wdkufrIawG
udk
Mum;ae&w,f? 'DoHvsifrSmawmh 'gavmuf rsm;yHkr&ygbl;? 'gayr,fh um;udkawmh owdûyNyD;
a½SmifrSbJ? ra½Smif,if 'ku©ay;oGm;rSm pdk;&drf&w,f/ aemufNyD;awmh
a½Smifp&mawGu ½Sdao;w,f? usif;awG csdKifhawG acsmufurf;yg;awGem;vJ roGm;eJYwJh?
tcefYroifh,if vdrfhusoGm;rSm pdk;&drf&vdkYygbJ? NyD;awmh ql;ajimifhcvkwfrsm;wJh
ae&mudkvJ roGm;eJJYwJh? 'gawG[m bkef;BuD;ucsJYajymaewm r[kwfygbl;? bk&m;a[m
ygVdawmfxJrSmudk wdkuf½dkufjyqdkxm;wmawGyg? ql;aygwJh ae&moGm;,if ql;pl;NyD;
emusifaeawmh w&m;tm;xkwfrI ysufoGm;Edkifygw,f/ 'gaMumifh 'Dvdk ae&mrsdK;awGudkvJ
a½SmifbdkY nTefMum;xm;ygw,f? ig[m w&m;tm;xkwfaewmbJ? udpör½Sdygbl; qdkNyD;awmh
vlpGrf;aumif;BuD; rvkyfygeJY? roGm;oifhwJh ae&mawGudk t&JpGefYNyD; roGm;ygeJYwJh?
jrwfpGmbk&m;u qHk;raewm[m om;i,f orD;i,fuav;awGudk rdcifu ,k,k,,eJY
oGefoifqHk;raeovdkbJ? w,fMunfñdkp&maumif;wmbJ? aemufNyD;awmh
reD;pyfoifhwmawGvJ½Sdao;w,f? bmawGvJqdk,if? w&m;tm;xkwfaecdkufrSm a,musfm;ESifh
rdef;rawG tcsif;csif; reD;pyfzdkYygbJ? txl;tm;jzifhawmh &[ef;awmfrsm;rSm 'umrawGeJY
reD;pyfzdkYygbJ? tJ'guvJ a&maESmeD;pyfae,if? r[kwfyJeJYvJ tuJh&JU
tpGyftpGJcH&wwfygw,f? 'gaMumifh tJ'D 0dobm*tm½HkawGeJYvJ reD;pyfatmif
a½Smif&ygw,f? tJ'Dvdk a½Smifwm[mvJ w&m;tm;xkwfaewJh yk*¾dKvfrSm
rSD&mwckygbJ? 'guawmh vG,fygw,f? cJcJ,Of;,Of; usifhae&wmr[kwfygbl;? roGm;oifhwJh
ae&mawG roGm;bJ ae½HkrQygbJ/
y,fvSefoifhwmawG
y,fvSefypf
pwkw¬ rSD&muawmh-{uH? wckudk/ ocFg,? qifjcifí/ 0daema'wd? y,fazsmuf\-wJh/
y,fvSefoifhwmawGudk y,fvSefypf&r,fvdkY qdkvdkygw,f? bmawGudk y,fvSef&rSmvJ qdk,if?
umr*kPfeJY pyfNyD;awmh BuHpnf pdwful;wJh-umr0dwufudkvJ y,f&r,f?
olwyg;udk aoygap ysufqD;ygapvdkY BuHpnfpdwful;wJh-Asmyg'0dwufudkvJ
y,f&r,f? olwyg;udk udk,feJYjzpfjzpf/ EIwfeJYjzpfjzpf n§nf;qJ ESdyfpufzdkY
BuHpnfpdwful;wJh-0d[ðo0dwuf udkvJ y,f&r,f- wJh/ 'gu
ta&;BuD;ygw,f? wcsdKYu odyfrcufbl;vdkY xifcsifvJ xifaeMur,f? cufygw,f? trsm;BuD;udk
cufygw,f? umr*kPfeJY pyfNyDawmh BuHpnfaewm qdkygawmh? tJ'guav;udk vufrcHbJ y,fbkdY&m[m
trsm;BuD;cufygw,f? ukd,fvdkcsifwm uav;awGudk &bdkY? udk,fawGYcsifwJhvleJYawGYbdkY?
udk,fjzpfcsifwJhtwdkif; jzpfzdkY BuHpnfaewJholrSm tJ'Dvdk BuHpnfae&wmudk
t&om½Sdw,fvdkY xifaew,f? udk,fhtwGif;om;taeeJYvJ xifaew,f? tJ'gudk bkef;BuD;wdkYu
½IrSwfNyD; y,fbdkYajym&w,f? BuH,if BuHw,f BuHw,f-vdkY rSwfNyD; y,fvdkufygvdkY
ajym&w,f/ 'DawmhwcsdKYu ajymMuw,f? w&m;tm;xkwf&wmu w,fMuyfwnf;wmudk;?
pdwfawmifrS rul;&bl;? csKyfcs,fvdkufwm vGefyga&m? vGwfvGwfvyfvyfudk
rae&awmhbl;vdkY nnf;ñlNyD; ajymMuw,f? tJ'Dvdk ajymMuwm[m [kwfawmhvJ [kwfaywmbJ?
w&m;tm;rxkwfcifuqdk,if BuHcsif&mBuH? awG;csif&mawG;? pOf;pm;csif&m
pOf;pmbdkY vGwfvGwfvyfvyf aevmcJh&wmudk;? 'Dvdk vGwfvGwfvyfvyf aevm&mxJu
pdwfwdkif; pdwfwdkif;udk vdkufNyD; rjywf½Iae&w,fqdkawmh olYcjrm awmfawmf
wm0efav;aewmaygh/
'gayrJh tm;xkwfcgp w&uf ESpf&uf oHk;&ufavmuf twGif; tom;rusao;cifavmufyJ
wm0efav;wwfygw,f? aemuf tom;usoGm;wJhtcgusawmh tJ'Dvdk rjywf½Iae&wmuav;udku
aumif;aewm? pdwfrul;&rBuHrawG;&bJeJY jzpfwdkif; jzpfwdkif;udk vdkufNyD;
rjywf½Iae&wmudku t&omay:NyD; tifrwef aumif;aewm/ prf;Munfhyg? w&m;t&om
b,favmuf aumif;w,fqdkwm udk,fwdkifbJ od&ygvdrfhrnf/ bkef;BuD;wdkY omoemh&dyfomrSm
EdkifiHjcm;u yk*¾dKvfawGvJvmNyD; tm;xkwfMuygw,f? tJ'DEdkifiHjcm;om;awGuawmh trsm;tm;jzifh
bkef;BuD;wdkY jyaewJh w&m;vkyfief;pOf taMumif;udk odyfrodMuygbl;?
o'¨gw&m;½SdvdkYomvmNyD; tm;xkwfMuygw,f/ tm;xkwfcgprSm olwdkYu b,fvdkajymovJqdkawmh
olwdkY taemufEdkifiHom;awGu pmrMunfh&vQif raewwfbl;? 'gaMumifh pmrMunfh&bl;
pmra&;&bl;qdkwm[m olwdkYtwGuf tifrwef 0efav;ygw,fwJh/ [kwfw,f? olwdkYrSm
pmMunfhpma&;wJhbufu tifrwef 0goemygaew,f? tcsdef&wdkif; olwdkYu pmMunfhaewwfw,f?
pma&;aewwfw,f? pmtkyfeJYrsufESm jywfaew,fvdkY r½SdvSbl;?'gaMumifh pmrMunfh&
pmra&;&wm[m olwdkYtwGuf tifrwef wm0efav;ae½SmMuayvdrfhr,f/ 'gayrJh pmMunfh
pma&;aew,fqdkwm *EÅyvdaAm"xJ tygt0ifbJ 'gaMumifh
w&m;tm;xkwfae&if; pmawGMunhfaer,f? a&;aer,f-qdk,if pOf;pm;rIawGu trsm;BuD;
0ifvmr,f? pOf;pm;wdkif; pOf;pm;wdkif; orm"dysufaew,f? orm"d rjzpfawmh ÓPfvJ
rjzpfEdkifbl;? 'gaMumifh pmrMunfh&bl;? pmra&;&bl; qdkwmudk
taemufEdkifiHom;awGtwGuf txl;owfrSwfxm;&w,f/
tar&duHom;
rpöwm'kaAm
'g[m olwdkYpdwfxJrSm awmfawmf wm0efav;½SmMuygw,f? 'gvJ tpavmufygbJ? aemufusawmh
wm0efrav;Mu rcufMuygbl;? ckeu oDvay; wdkufwGef;w&m;a[moGm;wJh OD;auwkrmvmbd0Ho
ajymoGm;wmudk Mum;vdkufMuw,f r[kwfvm;? omoemh&dyfomrSm 0gwGif;u oleJYtwlwl tm;xkwfwJh
tar&duHom; rpöwm 'kaAm&JU taMumif;udk owdûyrdMu&JU r[kwfvm;? tJ'D rpöwm
'kaAm[mawmfawmfudk tHhMop&m aumif;ygw,f? tifrwefawmfwJh yk*¾dKvfygbJ? ol tm;xkwfwm
(7)vavmuf MumoGm;ygw,f? yXrvl0wfeJYpNyD; tm;xkwfw,f? aemuf 0dyóem w&m;awG
aumif;aumif;jynfhpHkNyDvdkY tm;&auseyfavmufwJh tcgrSm &[ef;0wfNyD;awmhvJ
qufvuf tm;xkwfoGm;ygw,f/ olu pdwfwdkif; pdwfwdkif;udkvdkufNyD; rjywf½I&wJh 'D owdy|mef
w&m;tvkyf[m tifrwef aumif;wJhtaMumif;? olwdkY&JU Oa&my
tar&duefEdkifiHawGrSm avmuDypönf;awGeJY <u,f0 jynfhpHkaeaomfvJ 'Dvkd
pdwfudkûyjyifwJh enf;ur½SdvdkY vlawG[m &mckdifEIef; 60-ausmfavmufu
pdwfqif;&JaeMuwJh taMumif;rsm;udk oluajymygw,f? olArmjynfu jyefoGm;vdkY
[dka&mufwJhtcgrSm 'Dowdy|mef ur®|mef;enf;udk nTefMum;jyoNyD;awmh olYrdwfaqGawG
olYvlrsdK;awGudk pdwfcsrf;omatmif ûyjyifay;r,fqdkwJh taMumif;vJ tm;&0rf;omeJY
ajymoGm;ygw,f/ b,favmufatmifjrifw,f qdkwmuawmh olYqDuowif;&rS qHk;jzwf&rSmbJ/ 'D
owdy|mef½IrSwfenf;u b,foljzpfjzpf wu,f tm;xkwfMunfh,if? rpöwm 'kaAmvdkbJ pdwfudkwu,f
csrf;omapwJh w&m;bJqdkwm udk,fwdkif awGY&ygw,f? tifrwefaumif;wJhw&m;ygbJ/
'gaMumifh umr0dwuf tp½SdwJh BuHpnfrIawG jzpfay:vm,if? vufrcHbJ jrefjref½IrSwfNyD;
y,f&r,f? tJ'Dvdk y,fwm[mvJ t&d,m0govkyfief;pOf xJrSm rSD&m wyg;ygbJ? ]]rSD0J
onf;cH? a½Smif y,fvSef? av;wef rSD&mrsm;}} qdkwJh rSD&mav;yg;
t&d,m0gouawmh em;vnfavmufygNyD/
t*Fgig;yg;udk
y,fyHk
tJ'D rSD&mav;yg;udk rSDNyD;awmh ]]jzpfwdkif;rSwf½I? owdûy? apmifhrI tpOfxm;}}-qdkwJh
t&d,m0go t& 'Gg& 6-yg;u ay:vmorQudk rjywfvdkufNyD; ½IrSwfaeawmh a½S;OD;pGm
bmudkawGYwwf ovJqdk,if? eD0&P ig;yg;qdkwJh w&m;qdk;awGudk
awGY&wwfw,f? tm;xkwfp yk*¾dKvfrSm owdeJY orm"du tm;raumif;ao;wJhtwGuf
pdwfudkaumif;aumif; rxdef;Edkifao;bl;? 'gaMumifh pdwfu oloGm;aeus tm½HkawGudkqDcsnf;
oGm;aewwfw,f? tJ'gawG[m ½IrSwfrI bm0emudk wm;jrpfwwfwJh twGuf olwdkYudk eD0&P
vdkY
ac:w,f? tJ'gawGudk ½IrSwfNyD; y,f&w,f? ry,f,if olwdkYu edAÁmef r*fzdkvfudk
roGm;Edkifatmif wm;jrpfxm;wwfw,f? 'gaMumifh jrwfpGmbk&m;u yOö*F0dyÜ[Daem-t*Fg
ig;yg;udk
y,fNyD; jzpf&r,fvdkY yXrqHk; t&d,m0goudk tusOf;csKyf a[mxm;ygw,f/
tJ'gudk tus,fa0befyHkuawmh-
uxOö bdu©a0 bdu©K yOö*F0dyÜ[Daem
a[mwd/
bdu©a0? &[ef;wdkY/ bdu©K? &[ef;onf/ bdu©K? oHo&mab;udk ½Ijrifaom
yk*¾dKvfonf/ bdu©K? udavomudk zsufqD;wwfaom yk*¾dKvfonf/ uxOö? b,fyHk b,fenf;jzifh/
yOö*F0dyÜ[Daem? t*Fgig;yg;udk y,fNyd;onf/ a[mwd? jzpfygoenf;-wJh/ 'gu tus,f
a0befjyawmhr,fvdkY ar;cGef;xkwfvdkufwm/
tus,fa0befyHkuawmh-
£" bdu©a0
bdu©Kaem umrpäaE´m y[Daem a[mwd? Asmyga'g y[Daem a[mwd? xderd'¨H y[DeH a[mwd?
O'¨pöukuúKpöH y[DeH a[mwd? 0dpdudpäm y[Dem a[mwd/
bdu©a0? &[ef;wdkY/ £"? þomoemawmfü/ bdu©Kaem? &[ef;onf/ 0g?
oHo&mab;udk ½Ijrifaom yk*¾dKvfonf/ 0g? udavomudk zsufqD;wwfaom yk*¾dKvfonf/
umrpäaE´m? umrtvdkqE´udk/ y[Daem? y,ftyfNyD;onf/ a[mwd? jzpf\? Asmyga'g? pdwfysuf
pdwfqdk;rI Asmyg'udk/ xderd'¨H? xdkif;rIdif; ysif;&drI xderd'¨udk/
O'¨pöukuúKpöH? ysHYvGifhrI ylyefrIudk/ 0dpdudpäm? ,HkrSm;awG;awmrIudk/ y[Dem?
y,ftyfNyD; onf/ a[mwd? jzpf\/ tusOf;csKyfuawmh eD0&Pig;yg;w&m;qdk;awGudk
y,f&r,fvdkY qdkvdkygw,f/ 'D eD0&Pig;yg;y,fbdkYuawmh tpOftwdkif;
aqmifyk'fuav;awGudk qdkNyD; ½Sif;jyoGm;&r,f? yXraqmifyk'fu ]]ESpfoufvdkcsif?
a<u;NrDwif? tvsify,fazsmufav}}-wJh uJ 'gudk qdkMu&r,f/
ESpfoufvdkcsif a<u;NrDwif? tvsif
y,fazsmufav-qdk/
ESpfoufvdkcsifwm
umrpäE´
umrpäE´qdkwm ESpfoufvdkcsifwJh oabmbJ?
umr-vdkcsifw,f?
qE´-vdkvm;w,f-
ESpfoufw,f?
umr*kPf tm½HkawGeJYpyfNyD; ESpfoufvdkcsifwJh oabmudk umrpäE´ac:w,f?
umr*kPf awGqdkwm vdkcsifp&mawGbJ? oluvJvdkcsif iguvJvdkcsif vlwdkif;u
vdkcsifaewJht&m0w¬KawGygbJ? pm;p&muav;qdkygawmh? vlawGu ESpfoufvdkY pm;csifvdkY
pm;&atmif wrifûyjyifNyD;xm;w,f? 'DtxJrSm ,ifaumifu a&mufvmw,f? oluvJESpfoufw,f?
pm;csifw,f? y½Gwfqdwfuav;awGu a&mufvmjyef w,f? olwdkYuvJ ESpfoufMu pm;csifMuwmbJ?
'gaMumifh 'DtaumifawGudk rvmEdkifatmif vHkvHkûcHûcH zHk;tkyfxm;&w,f? vlu
pm;aomufae&mrSmvJ olwdkYu 0if0ifNyD; pm;vdkufao;w,f? 'gaMumifh'Dvdk trsm;oligu
vdkcsifaewJh t&m0w¬KawGudk umr*kPfvdkY ac:ygw,f? MunfhvdkY ½IvdkY
aumif;wJh tqif;tm½Hk0w¬KawG? em;axmifvdkY aumif;wJh toHtm½Hk0w¬KawG? teHYaumif;
tm½Hk0w¬K? t&omaumif; tm½Hk0w¬KawG? awGYxdp&m tm½Hk0w¬Kaumif;awG? 'gawG[m
olwumu vdkcsifaeMuwmawGbJ? 'gaMumifh umr*kPfvdkY ac:w,f/
umr*kPfqdkwm
om;wpfyrm
'D umr*kPfudk tjypfjywJh Oyrmuawmh
om;wpfeJYwlygw,fwJh?
om;wpfwckudk pGefwaumifu csDoGm;w,f qdk,if tJ'DpGefudk tjcm;pGefawGu 0dkif;NyD; xdkMu
qdwfMuw,f? wjcm;pGefawGu olwdkYvJ om;wpfudk pm;csifMuvdkY vdkufNyD; xdk;Mu qdwfMuwmaygh?
txdk;tqdwf cH&aygif;rsm;vdkY onf;rcHEdkifwJh tcgrSm tJ'DpGefu om;wpfudk
vTwfcsvdkufyga&mwJh? 'Dawmh wjcm;pGef waumifu tJ'Dom;wpfudk aumuf,lNyD; csDoGm;jyefw,f?
tJ'DpGefudkvJ wjcm;pGefawGu enf;wlbJ 0dkif;NyD; xdk;Mu qdwfMujyefw,f? rcHEdkifawmh tJ'D
'kwd,pGefuvJ om;wpfudk vTwfcsvdkufjyefw,f? 'Denf;jzifh om;wpfudk aumuf,lwJh pGefwdkif;
txdk;tqdwf cH&w,f? om;wpfudk vTwfcsvdkufrS oufom&m &ygowJh/ tJ'g[m
bmaMumifhwHk;qdkawmh om;wpfudk pGefwdkif;u ESpfoufvdkcsifaeMu vdkYygbJ? umr*kPfawGqdkwmuvJ
'gvdkygbJ? vlwdkif; vlwdkif;u vdkcsifaeMuwmeJY tJ'D umr*kPf 0w¬Kypönf;awG
odrf;ydkufxm;wJh vludk ab;uvlawGu xdk;qdwfNyD; vk,lbdkY tm;xkwfaeMuw,f/
[kwfw,f ,ckavmurSm vlawG[m 'DvdktvkyfawGudk vkyfaeMuwmbJ? wa,mufeJY wa,muf
wdkufcdkufMuw,f? wzGJYeJY wzGJY wdkufcdkufMuw,f/ wygwDeJY wygwD wdkufcdkufMuw,f?
wEdkifiHeJY wEdkifiH wdkufcdkufMuw,fqdkwmawG[m 'Dumr*kPftwGufcsnf;ygbJ? 'gaMumifh
'Dumr*kPfudk ynm½Sd olawmfaumif;awGu uJh&JU½IwfcsNyD;awmh pGefYy,fMuygw,f/ 'gayrJh
umr*kPf&JU tjypfudk rjrifEdkifwJh olawGuawmh 'Dumr*kPfudkbJ tjrwfwEdk;BuD;vkyfNyD;
½SmaeMuygw,f? ,ckacwfvlawG [mjzifh tawmfudk vGefvGefuJuJ rufarmaeMuygw,f? 'Dumr*kPfawGeJY
jynfhpHk,if avmuedAÁmefvdkY xifNyD;awmh ukodkvf tukokdvfudkawmif ESvHk;roGifEdkifawmhbJ
&&menf;eJY ½SmaeMuygw,f? 'Dvdk vdkcsifp&m rufarmp&mawG jzpfwJhtwGuf
tJ'gawGudk umr*kPfvdkY ac:ygw,f/ 'DtxJrSm tqif;tm½Hk
qdkwmu
rsufpdeJYjrif&wJh tqif;½kyfuav; oufoufudkom qdkwmr[kwfbl;? tJ'DvSywJh tqif;&JU
wnf&mjzpfwJh rdef;r a,musfm; ouf½Sd vlyk*¾dKvfawGa&m t0wftxnf tp½SdwJh
toHk;taqmif oufrJh 0w¬Kypönf;awGa&m tukefygygw,f/ toHtm½Hkqdk&mrSmvJ
xdktwlygbJ? csdKcsdKomom ajymqdkwJh yk*¾dKvfawGa&m twD;trIwf wl&d,m
0w¬Kypönf;awGa&m tukefygygw,f/ teHY
qdk&mrSmvJ tarT;têudif
eHYomawGa&m tJ'DeHYomvl;vdrf;xm;wJh vlawGa&m tukefygbJ/ t&omusawmh
pm;aumif; aomufzG,f awGa&m tJ'Dpm;zG,fudk csufûywfûyjyifwJholawGa&m tukefygbJ/
tawGYtxd
qdk&mrSmvJ awGYxdEdkifwJh tdyf&m ae&m t0wf txnf toHk;taqmifawGrSpí
rdef;r a,musfm; vlyk*¾dKvfawGa&m tukefygbJ/ twdk csKyfajym&,if
vdkcsifESpfoufp&mawG [lorQudk umr*kPfvdkY ac:ygw,f? tJ'Dumr*kPf&a&;ç
oHk;aqmifcHpm;a&;eJY pyfNyD; BuHpnfaewm vdkcsifESpfoufaewmudk umrpäE´eD0&P
vdkY ac:ygw,f/
a<u;NrDeJYwlwJh
umrpäE´
tJ'D umrpäE´udk a<uNrDeJY wlw,fvdkY jrwfpGmbk&m;u a[mxm;ygw,f? ESpfouf vdkcsifrI
umrpäE´ ½SdaewJholudkvJ a<uNrDwifaewJholeJY wlw,fvdkY a[mxm;ygw,f? 'gaMumifh
a<u;wifae,if a<u;udk jrefjref qyf&ovdk 'DumrpäE´ ta<u;udkvJ jrefjref
y,f&r,fvdkYvJ jrwfpGmbk&m;u nTefMum;xm;cJhygw,f/ tJ'gudk bkef;BuD;u
twdkcsHK;NyD;awmh ]]ESpfoufvdkcsif? a<u;NrDwif? tvsify,fazsmufav}} vdkY aqmifyk'fuav;
pDxm;ygw,f/ a½S;acwf umvwkef;u a<u;NrDwifaewJh ol[m a<u;½Sifudk ½dkao&w,f?
b,fv b,f&ufus,if jyefqyfygr,fvdkY *wdpmcsKyfxm;wJh tcsdefa&mufvdkY rqyfEdkif,if
tJ'D a<u;½Sifudk cc,,eJY awmifyef&w,f? a<u;½SifuvJ olYypönf;udk
&csdefwefygvsufeJY r&awmh pdwfqdk;ayvdrfhr,f? tJ'Dvdk pdwfqdkNyD; rmefrJ
ajymqdkayr,fh a<u;wifaewJh olu jyefvSefNyD; rajym0Hhbl;? iHkYNyD;cH ae&ygowJh/ 'gu
a½S;acwfwHk;u jzpfyHkygbJ? ,ckacwfrSmawmh ûyjyifajymif;vJa&;awGursm;aevdkY
a<u;½Sifudk ½dkao&ao;ovm;? r½dkao&awmhbl;vm;qdkwm rajymwwfbl;?
bkef;BuD;wdkYu avmua&;awmhw,f ruRrf;usifbl;? tJ'g ,ckacwfrSm ½dkao&onf jzpfap?
r½dkao&onfjzpfap xm;ygawmh? bkef;BuD; ,ckajymaewJh Oyrmuawmh bk&m;vufxufawmfu
pNyD; a½S;acwfu taMumif;awGygbJ/
tJ'Da½S;acwfwkef;uawmh a<u;wifaewJhol[m a<u;½Sifudk rNrJwrf; c,½dkao&ygw,f?
aemufxyf vdkcsif,ifvJ tvG,fwuleJY&atmif ½dkaoav;pm;ae&ygw,f? a<u;vJqyfNyD;NyD?
aemufxyfvJ ,lbdkY rvdkbl;qdk,ifawmh a<u;½Sifudk c,½dkaobdkY rvdkawmhbl;/
umrpäE´qdkwJh eD0&Pw&m;uvJ tJ'D a<u;eJYwlygw,fwJh? umrpäE´eJY
vdkcsifESpfoufaew,f? a<u;wifaewmeJY wlygw,fwJh? b,fvdkvJqdkawmh a<u;wifaewJh vlu
a<u;½Sifudk c,½dkao&ovdk? vdkcsifESpfoufaewJholu vdkcsifESpfoufwJh?
tm½Hk0w¬Kudk ½dkaoae&ygw,f? rsm;rsm;BuD; ESpfoufcspfcifavav rsm;rsm;BuD;
½dkao&avygbJ? tvGefjrwfEdk;aewJh yef;uefuav;qdkygawmh? tJ'guav; ruGJrysufatmif
tifrwef ½dkao&w,f? a½TaiG vuf0wfvufpm; tzdk;wef ypönf;qdk,if omNyD;awmh
½dkao&ao;w,f? tifrwef vHkûcHwJh aowåmxJ xnfhNyD;awmh aomhawG txyfxyf
cyfNyD;awmhayr,fh w½dkwaoodrf;xm;&w,f? yGJaeyGJxdkif udpö½SdvdkY tbdk;wef t0wfuav;
0wfoGm;w,f qdk,if? [dkusawmh oefYjyefYwJh ae&maumif;udk a½GNyD; xkdif&w,f?
ae&maumif;uvJ r½Sdbl;qdk,if xdkifbdkY&mawmif cufNyD;aewwfw,f? tJ'gbmaMumifhvJ
qdk,if? udk,fu tbdk;wef t0wfudk jrwfedk;aevdkY ½dkaoae&wmygbJ/
jzpfwdkif;rSwf½I
,ckajymcJhwmawGuawmh toHk;taqmif oufrJh 0w¬Kypönf;awGbJ ½Sdao;w,f? ouf½Sdvl
yk*¾dKvfawG usrS omNyD; ½dkao&wm? ouf½Sd vlyk*¾dKvfawGqdkwm wjcm;vlawG
r[kwfbl;? rdrdwdkY tdrfrSm toD;oD; ½SdaeMuwJh tdrfol&,f tdrfom;&,f tJ'gawGygbJ?
orD; cifyGef;tcsif;csif;[m wOD;eJY wOD; cspfjrwfEdk;aeMuwJhtwGuf wOD;udkwOD; tifrwef
tav;ûyaeMu&w,f? tajymtqdkayr,fh tifrwef *½kpdkufMu&w,f? wzufom;jzpfwJh olu
pdwfckoGm;rSmudk tifrwef pdk;&drfMu&w,f? vifeJYr,m; wa,mufa,mufu ydkNyD;
cspfw,fqdk,if? tJ'DtcspfBuD;wJholu ydkNyD;awmh ½dkaoae&w,f? 'guawmh bkef;BuD;wdkYu
pmawGYoabmeJY awG;qNyD; ajym&wmygbJ? vlYavmurSm aexdkifMuwJh 'um 'umrawGu
ydkNyD;odrSmyg? tJ'Dvdk ESpfouf jrwfEdk;tyfwJh ouf½SdoufrJh tm½HkawGudk
½dkaoaeMu&wm[m a<u;½Sifudk ½dkaoaewmeJY wlygw,fwJh/ b,folYudkrS b,f[mudkrS
ESpfouf cifrifrIr½Sdbl; qdk,ifawmh b,folYudkrS b,f[mudkrS ½dkaobdkY rvdkawmhbl;? tJ'g[m
a<u;qyfNyD;wJhtcg a<u;½Sifudk r½dkao&awmhovdk vGwfvyfoGm;wmygbJ/ 'gaMumifh
w&m;tm;xkwfaecdkufrSm wpHkw&mudk ESpfoufvdkcsifrI jzpfvmvQif tJ'gudk ESpfoufw,f
vdkcsifw,f ponfjzifh ½IrSwfNyD; y,fvdkuf&r,f? bkef;BuD; ,ckajymaewmu
w&m;tm;xkwfcdkufrSm ½IrSwfbdkY ajymaewmaemf? tdrfrSm avmuDudpöawGeJY
aMumifhMupdkufae&wJh tcgrsdK;rSm ½IrSwfbdkY ajymwm r[kwfbl;? w&m;tm;rxkwfyJ
tvGwfaewJh tcgawGrSmawmh ESpfouf vdkcsifrIawGudk vdkufrSwfae&r,fqdk,if b,frSm
jzpfvdrfhrwHk;? tJ'gu awmh rjzpfEdkifygbl;? 'gaMumifh w&m;ESvHk;oGif; tm;xkwfaewJh
tcsdefudkom ajymaeygw,f/
'gaMumifh ]]jzpfwdkif; rSwf½I? owdûy? apmifhrI tpOfxm;}} qdkwJh t&d,m0go
vkyfief;pOft& 'Gg& 6-yg;u ay:vmorQudk rjywfvdkufNyD; ½IrSwfae&if;
ESpfoufvdkcsifrI awmifhwrI BuHpnfrI jzpfay:vm,if? tJ'gudk ESpfoufw,f ESpfoufw,f ponfjzifh
½IrSwfNyD; y,fvdkuf&r,f? tJ'Dvdk ½IrSwfvdkuf,if ESpfoufrIu aysmufoGm;vdrfhr,f?
'gayr,fh orm"du tm;r½Sdao;,ifawmh wcsuf ESpfcsufavmuf ½IrSwf½HkeJY raysmufwmvJ
½Sdwwfygw,f? wcsufESpfcsufeJY raysmufao;,if? oHk;csuf av;csufrSwfaygh? 'geJYrS
raysmufao;,ifvJ ig;csuf q,fcsufrSwfaygh? tJ'gvJ raysmufao;,if tcsufESpfq,f oHk;q,f
ponfjzifh raysmufrcsif; rSwfaygh? w&m;tm;xkwfw,fqdkwm[m udavomawGeJY
ppfwdkuf&wmbJ? ppfwdkufovdkbJ oabmxm;NyD;ravQmhbJ twif;rSwfae,if? aemufqHk;usawmh
aysmufoGm;ygvdrfhr,f? 'g[m bkef;BuD;wdkYu tawG;eJY ajymaewm r[kwfygbl;?
vufawGYprf;oyfbl;vdkY ajymaewmyg? raysmufrcsif;rSwfr,fvdkY pdwftm;wif;NyD;awmh
rjywfrSwfae,if? aemufqHk;usawmh aysmufoGm;ygw,f? tJ'Dvdk aysmufoGm;wJhtcgusawmh tpyXru
ESpfoufom,mrI uav; jzpfay:vmcJhwJh vrf;puav;twdkif; jyefNyD; qifjcifMunfhwmawmif
ESpfoufom,mrI[m jyefray:vmbJ Nidrf;aewwfygw,f? udavomudk y,fwJhenf;rSmawmh
taumif;qHk;ygbJ? 'gaMumifh ]]ESpfoufvdkcsif? a<u;NrDwif? tvsify,fazsmufav}} vdkY
aqmifyk'fu qdkxm;ygw,f? ESpfoufvdkcsifwJh a<u;NrDwifae,if? tJ'guav;udk
y,fazsmufvdkufygwJh? ry,fazsmuf,if bmjzpfovJvdkYqdkawmh- t&d,mwdkY\ aetdrfxJ
rae&wmaygh? y,fazsmufvdkuf,ifawmh t&d,mwdkY\aetdrfxJ a&mufaeonf rnfygw,f/
'gaMumifh tJ'D ESpfoufvdkcsifwJh a<u;NrDpdwfuav;udk ½INyD;y,fEdkifwJhtcsdefrSm
aooGm;r,f qdk,if? tyg,fav;yg;udk rusa&mufEdkifbl;? tyg,fab;u vHkûcHoGm;ygw,f/ tJ'D
ESpfoufvkdcsifwJh aMu;NrDwef;vef;eJY aooGm;,ifawmh tyg,fav;yg;udk usa&mufoGm;wwfw,f?
tJ'g bmaMumifhwHk;vdkY qdk,if? ykxkZOfaetdrfrSm ae aevdkY? ykxkZOfaetdrfu rvHkûcHvdkYygbJ?
trdk;tum rvHkûcHwJhtdrfrSm jzpfap? trdk;tum r½SdwJh uGif;jyifrSm jzpfap aewJholrSm
rdk;½Gm,ifvJ pdk½GJr,f? aeyl,ifvJ ylavmifr,f? avvm,ifvJ avxdr,f? wpHkwa,mufu cJwdkY
'kwfwdkYudk t&rf;ypfvdkuf,ifvJ rawmfwq xdrSefr,f? a>rwdkY uif;wdkYvJ udkufoGm;r,f?
tJ'Dvdk ab;trsdK;rsdK;awG a&mufEdkifygw,f? 'gvdkbJ ykxkZOfaetdrfrSm ae,if
tyg,fab;awGYeJY awGY&wwfygw,f/
&[ef;ESifh
oef;0w¬K
jrwfpGmbk&m; vufxufawmf umvwkef;u t½Sifwdó-qdkwJh &[ef;awmfwyg;[m t0wftxnf
ouFef;wckudk r&pbl; txl;&wJhtwGuf tJ'DouFef;udk tvGefESpfoufjrwfEdk;aeygowJh?
ESpfoufjrwfEdk; aew,fqdkwm umrpäE´bJ? tJ'D&[ef;u tJ'DouFef;udk eufjzefcg0wfr,fvdkY
&nf½G,fNyD; ouFef;wef;ay:rSm wifxm;NyD;awmh pdwfxJ tvGefESpfouf
jrwfEdk;aeowJh?
tJ'DvdkESpfoufjrwfEdk;aewkef; nOfhtcsdefrSm ½kwfw&uf a&m*gjzpfNyD;awmh
ysHawmfrloGm;½SmygowJh/ 'Dudk,fawmfjrwfrSm oDvbuf uawmh bmrQcRwf,Gif;csuf r½Sdbl;?
aumif;aumif; pifMu,faeygw,f? 'gaMumifh oDvtvdktm;jzifh qdk,if? aoonf\ tjcm;rJhrSm
ewfjynfudk a&mufzdkYygbJ? 'gayrJh olYrSm ouFef;udk ESpfoufjrwfEdk;aewJh umrpäE´
eD0&Pu ½SdaewJhtwGuf olYouFef;rSmbJ oef;BuD; jzpfoGm;½SmygowJh/ vlu
oef;jzpfoGm;w,f qdkawmh tHhMop&mbJ/
bkef;BuD;wdkY a½TbdkrSm uwfoD;uwfwwf ajymwwfwJh 'umBuD; wa,muf½Sdw,f? olu ½Sm½SmazGazG
pOf;pm; BuHpnfNyD; ajymwwfw,f? A[kokwr½SdwJh xlxlee vlawGpka0;ae&mrSm olu
0ifa&mufNyD; Za0Z0gjzpfatmif tifrwef ajymwwfw,f? olajymyHku-a[hMunfhMuuGqdkNyD;
ajrjyifrSm taMumif;uav;awG a&;jyw,f? a[m'D taMumif;½SnfBuD;u qifBuD;uG? 'dtaMumif;
vwfuawmh vluG? 'D taMumif; wdkwdkuav;uawmh ursOf;eDaumifuG-vdkY ajymw,f? ursOf;eDaumif
qdkwm 'Datmuf t&yfrSm ½SdyHkr&ygbl;? txuft&yfrSm ½Sdygw,f? olwdkYu jrufxJrSm
uyfNyD;aew,f? tyfzsm;avmufyJ ½Sdygw,f? tifrwef ao;i,fwJh taumifuav;ygbJ?
rsufpdaumif;wJhvlrS tJ'D taumifudk jrifEdkifyg w,f? vlYtom;xJ 'Dtaumif 0ifwG,fae,if
jrufjruf jrufjrufeJY tifrwef emygw,f? 'gaMumifh tJ'D 'umBuD;u MunfhuG? qifBuD;ao,if?
ursOf;eDaumifuav; jzpfEdkifyghrvm;? ursOf;eDaumifuav;u ao,ifaum qifaumifBuD;
jzpfEdkifyghrvm;vdkY ar;owJh/ olqdkvdkwmuawmh qifaumifBuD;\
toufvdyfjymuBuD;aevdkY
ursOf;eDaumif&JU udk,fuav;xJrSm qefYyghrvm;? ursOf;eD&JU toufvdyfjymu ao;i,faevdkY
qifaumifBuD;udk,fxJrSm 0ifjzpf,if ysHYESHYygrvm;vdkY qdkvdkygw,f/ 'Dvdkar;cGef;awG[m
okwr½SdwJholrsm;udk xifa,mifxifrSm; 0dpdudpäm jzpfapwwfygw,f? ,ckaetcgrSm ½kyf0g'udk
oabmusNyD;awmh wrvGefb0 r½Sdbl;vdkY ,lwJhyk*¾dKvfwOD;u bk&m;a[mw&m;vdkvdk
bmvdkvdkeJY vlawG a,mif0g;0g; jzpfukefatmif usrf;pmawG a&;xkwfNyD;
'DvdktajymrsdK;awGudk ajymaew,fvdkY Mum;&w,f? olajymyHku ouf½Sd owå0gawGxJrSm vl[m
tjrifhqHk; t&ifhqHk; tqifhtwef; a&mufaewJhtwGuf vlao,if wzefjzpfawmifrS vlom
jzpfEdkifw,f? vlYxuf nHhwJhb0rsdK; rjzpfEdkifawmhbl;wJh/ oljywJh taMumif;,kwåduawmh
rusnf;aphu rusnf;yifom aygufEdkifw,f? wrmyifraygufEdkifbl;? ajr"mwfu
ajymif;vJvmcJhwJh a½T"mwf[m wzefjyefNyD; ajr"mwf rjzpfEdkifawmhbl;?
tJ'grsm;vdkygbJwJh/ 'DvdktajymrsdK;awGuawmh Ak'¨bmom0ifawGudk ½kyf0g'buf
nGwfoGm;atmifvdkY Ak'¨jrwfpGm\ w&m;ppf w&m;rSefawGvJ ½kyfysuf qif;ysufeJY
ysufukefatmifvdkY ajymqdkcsufawGygbJ? 'Dvdk ajymwJholawGudkawmh rm&yu©du-rm&fewf\
bufawmfom;awGvdkYom rSwfMuayawmh/
jrwfpGmbk&m;a[mawmfrlwJhtwdkif; w&m;tppftrSefuawmh yk*¾dKvfowå0g&,fvdkY
taumiftxnf qdkwm r½Sdygbl;? 'gaMumifh tBuD;ti,f yHkoP²mefvJ r½Sdygbl;?
½kyfemrftpOfrQom ½Sdygw,f? tJ'D ½kyfemrfESpfyg;xJrSmvJ emrftpOfu jy|mef;ygw,f?
'gaMumifh y#dpöorkyÜg'f a'oemawmf rSm rodrI t0dZÆm-aMumifh ûyvkyfrI
ocFg&
jzpfw,f? ocFg&aMumifh b0opf pdwf0dÓPf
jzpfw,f ponfjzifh a[mxm;ygw,f/
'Dawmh b0opf jzpf&mrSm b0a[mif;u ½kyfawGa&m tJ'D ½kyfawG&JU
tpGrf;owåda&m bmrQvdkufygrvmygbl;? pdwfemrf&JU t½Sdeft0grQom vdkufygvmygw,f?
pdwfqdkwmuvJ i,fw,f BuD;w,fvdkY xl;jcm;jcif; r½Sdygbl;? 'gaMumifh qifBuD;&JU
pdwfeJY ursOf;eDaumifuav;&JU pdwf[m twlwlygbJ? b,f[murQ ydkNyD;awmh BuD;vJ rBuD;bl;?
i,fvJ ri,fbl;? NyD;awmh omref ykxkZOf&JU pdwfeJY EGm;acG; tp½SdwJh
wd&pämefwdkY&JU pdwf[mvJ rxl;jcm;vSygbl;? &ifhaevdkY jyefravQmEdkifwJh
pdwf&,fvdkY r½Sdygbl;? 'gaMumifh wcsdKYvlawG[m rlvu pdwfaepdwfxm;aumif;wJh
vlBuD;wa,muf jzpfygvsufeJY taMumif; wrsdK;rsKd;aMumifh pdwfazmufjyef ½l;oGyfoGm;MuwmawGvJ
½Sdaeygw,f? NyD;awmh acG;½l;udkufvdkY acG;½l;jyefoGm;wJh vlawGrSm
acG;pdwfaygufaewmudkvJ xif½Sm;awGY&ygw,f? 'gaMumifh aoNyD;aemuf vlxufnHhwJhb0
rjzpfEdkifbl;qdkwm[m toifh,kwådvJ r½Sdygbl;? Ak'¨bmomw&m;awmfeJYvJ
qefYusifhygw,f/
pdwfeJY½kyf
uGmjcm;yHk
trSefuawmh pdwf
qdkwm[m o'¨g owd tp½Sdaom w&m;aumif;awGeJY
yGg;rsm;xHkay;vQif wdk;wuf&ifhoefvmygw,f? 'gaMumifh aocgeD;rSm o'¨g owd tp½Sdaom
w&m;aumif;awGeJY txHk&vmvQif aoonf\ tjcm;rJhrSm pifMu,fjrifhjrwfwJh pdwf0dnmOfuav;
jzpfay:vmygw,f/ tJ'Dvdkpdwfub,frSm jzpfovJqdk,if vlYb0 ewfb0 jA[®mb0qdkwJh ok*wdb0awGrSm
jzpfygw,f/ NyD;awmh 'Dpdwfudk avmb a'go tp½Sdaom w&m;qdk;awGeJY yl;wJGxm;,if
qdk;npfwJh pdwfawG jzpfvmNyD;awmh tqifhtwef; avQmusoGm;ygw,f? 'gaMumifh aocgeD;rSm avmb
a'go tp½Sdaom w&m;qdk;awGeJY npfEGrf;vmcJhvQif aoonf\ tjcm;rJhrSm ,kwfnHhwJh
pdwf0dnmOfuav; jzpfay:oGm; ygw,f/ tJ'Dvdk pdwfu b,frSmjzpfovJqdk,if i&J wd&pämef
Nydwåm tok&um,fac:wJh tyg,fb0 awGrSm jzpfygw,f? 'Dae&mrSm pdwfui&JbHk ewfbHk
ponf ta0;BuD;udk b,fvdkvkyfNyD; oGm;a&muf EdkifovJvdkY pOf;pm;p&m ½Sdygw,f?
pdwfqdkwmu txnfj'Af½Sdwmr[kwfbl;? 'gaMumifh pdwfrSm eD;wm a0;wm&,fvdkY bmrQ
rxl;jcm;ygbl;/ ,ck vufawGY pOf;pm;Munfhyg/ yXr udk,fhausmudkqifjcifMunfhyg? NyD;NyDaemf?
uJ-'kwd, a½Twd*HkapwDawmfBuD;udk tm½HkûyMunfhyg? b,f[mu ydkMumovJ? b,f[murSm ydkNyD;
rMumygbl;? twlwlygbJ? 'g bmaMumifhvJqdk,if pdwfrSm txnfj'Afr½SdvdkY tqD;twm; r½Sdbl;?
tvdk½Sd&mudk tm½Hkûyvdkuf½HkeJY a&mufoGm;Edkifw,f? 'gaMumifhygbJ/
½kyfudk,fBuD;taeeJY qdk,ifawmh 'D oHvsifûrdYu aeNyD; oabFmqdyf a&mufatmif
um;iSm;NyD; oGm;&vdrfhr,f? oabFmeJYvJ wwefoGm;&vdrfh r,f? &efukefbuf
a&mufawmhvJ um;twefwefpD;NyD; oGm;&vdrfhr,f/
a½Twd*Hkbk&m;ajc&if;a&mufawmhvJ ukef;awmfay: a&mufatmif wufae&wm
awmfawmfMumOD;r,f? tJ'Du jyefvmawmhvJ toGm;uvdkbJ tqifhqifheJY tcsdefawmfawmfMumMum
jyefvm&vdrfhr,f? tJ'g pdwfeJY½kyf uGmjcm;yHkygbJ/
ckeu pdwfeJYa½Twd*HkoGm;vdkufwm bmrSrMumbl;? wcPuav;eJY jyefa&mufvmw,f?
c&D;p&dwfvJ rukefbl;/ 'gwGifr[kwfao;bl;? EdkifiHjcm;udkvJ pdwfeJY oGm;vdkuf,if
bmrQrMumbl;? yghpfydkYvufrSwfwdkY 'Dazmif; vufrSwfwdkY bmvufrSwfrSvJ r,l&bl;?
b,folurSvJ rxm;jrpfEdkifbl;? oGm;csif oGm;vdkufç jyefcsif jyefvdkufeJY pdwfu
tvdk½Sdwdkif; vkyfEdkifygw,f? i&Jjynf ewfjynfawGvJ oGm;csif,if oGm;EdkifwmbJ? bmrS
tqD;twm;vJ r½Sdbl;? aESmifhaES;jcif;vJ r½Sdbl;? vG,fvG,fygbJ/ 'gaMumifh owå0gawGrSm
aocgeD;upGJvrf;cJhwJhtwdkif; b0aumif; b0qdk;awGrSm jzpfMu&ygw,f? aocgeD;u pifMu,fwJh
ukodkvfpdwfeJY pGJvrf;NyD;aovmcJh,if vlYb0 ewfb0qdkwJh b0aumif;awGrSm pifMu,fwJh y#doaE¨
pdwf 0dnmOfuav; jzpfay:vmygw,f? tJ'gudk vljzpfw,f ewfjzpfw,fvdkY ac:&ygw,f? aocgeD;u
npfEGrf;wJh tukodkvfpdwfeJY pGJvrf;NyD; aovmcJh,if tyg,fb0awGrSm npfEGrf;wJh y#doaE¨pdwf
0dnmOfuav; jzpfay:oGm;ygw,f? tJ'gudk i&JusoGm;w,f? wd&pämef jzpfoGm;w,f?
EGm;jzpfoGm;w,f? acG;jzpfoGm;w,f ponfjzifh ac:&w,f/ ckeuajymcJhwJh t½Sifwdó
&[ef;awmfuawmh aocgeD;rSm ouFef;udk ESpfoufwJh avmb-umrpäE´eJY pGJvrf;NyD; aocJhw,f?
ao qdkwmuvJ aemufqHk; pdwfuav; csKyfaysmufoGm;wmudk ac:wmygbJ? tJ'Dvdk
npfEGrf;wJh tukodkvfpdwfeJY pGJvrf;NyD; aocJhwJhtwGuf tJ'D aemufqHk; pdwfuav;vJ
aysmufoGm;a&m? oef;b0 ½kyfcE¨mxJrSm npfEGrf;wJh y#doaE¨pdwf 0dnmOfuav;vJ
jzpfay:oGm;a&m? tJ'Dvdk jzpfay:oGm;wmudkbJ &[ef;u oef;jzpfoGm;w,fvdkY
ajym&wmbJ? wu,f pifppfuawmh &[ef;b0u ½kyfawGbmrS rvdkufygvmygbl;? aocgeD;u
pGJvrf;cJhwJh npfEGrf;wJh umrpäE´pdwf&JU t½Sdeft0gavmufom vdkufygvmygw,f/
umrpäE´y,fbdkY&m
bk&m;ay;aomenf;
'Dvdk &[ef;b0u oef;jzpf&wm bmaMumifhvJqdkwmudk ppfaq;MunfhMuOD;pdkY? oDv
rpifMu,fvdkYvm;-r[kwfygbl;? oDvu pifMu,fygw,f? 'gjzifh bmaMumifhvJvdkYqdk,if
umrpäE´udk ½IrSwfNyD;,ifwJh t&d,m0go-t&d,mwdkY\ aetdrfrSm
raebJeJY ouFef;udk wyfrufESpfoufaewJh umrpäE´qdkwJh ykxkZOf aetdrfrSm aeaevdkYygbJ/
'DumrpäE´udk y,fbdkY&m &[ef;awmfrsm;rSm jrwfpGmbk&m;u ay;xm;wJh
enf;awG½Sdygw,f/ atmufxpfqHk;tm;jzifh ypöa0u©Pmac:wJh qifjcifenf;eJY qifjcifbdkY
jrwfpGmbk&m;u ]]y#docFg a,medaom pD0&H y#dao0wd}} ponfjzifh nTefMum;xm;cJhygw,f/
a,medaom? oifhaom taMumif;tm;jzifh/ 0g? enf;rSef vrf;rSeftm;jzifh/ y#docFg-y#docFg,?
ynmjzifh qifjcifí/ pD0&H? ouFef;udk? y#daomowd? rSD0JoHk;aqmif\/ enf;vrf;rSeftwdkif;
qifjcifNyD; oHk;aqmifygwJh? b,fvdkvJqdk,if? oDwó tat;udk? y#dCmwm,? y,fazsmufjcif;
umuG,fjcif; tusdK;iSg/ OPSó? tyludk/ y#dCwm,? y,fazsmufjcif; umuG,fjcif; tusdK;iSm/
y#dao0wd? rSD0JoHk;aqmif\ ponfjzifh nTefMum;xm;ygw,f/
vlrsm;rSm t0wftxnf 0wfqifMuwmuawmh vSywifhw,fbdkY&mvJ &nf½G,fMuygw,f?
&[ef;rsm;rSmawmh vSywifhw,fatmifqdkwJh &nf½G,fcsuf rygygbl;? trSefuawmh
½kyfudk,fBuD;u tat;tylpaom ab;&efawGeJYawGY,if rcHEdkifbl;? 'gaMumifh
tJ'Dtat;tylawGudk umuG,fbdkY jcif rSufponf rESdyfpufEdkifatmif umuG,fbdkY tjrifrawmfwJh
udk,ft*FgawGudk zHk;uG,fxm;bdkY ponfjzifh 'Dvdk tusdK;rsm;twGufom &nf½G,fNyD;
0wf& oHk;aqmif&ygw,f? 'Dawmh t0wfouFef;[m vSbdkY aumif;bdkY rvdkygbl;?
vHkûcHbdkY&mavmufyJ vdkygw,f? 'gaMumifh ouFef;udk 0wf½HkoHk;aqmif&wm[m temudk
,ifrtHkatmif zHk;zdxm;&ovdk ½GHp&m tnpftaMu;udk zHk;zdxm;&ovdk ½kyfudk,fBuD;
rvTJomvdkY 0wf½HkoHk;aqmif&w,f- vkdY 'Dvdk qifjcifNyD; oHk;aqmif&ygw,f/ 'Dawmh
t0efouFef;u vSvdkY aumif;vdkYvJ om,mp&mr½Sdbl;? rvSvdkYvJ pdwfysufp&m r½Sdbll;?
'gaMumifh ouFef;eJYpyfNyD; ESpfoufom,mrI umrpäE´[m vHk;0vJ uif;oGm;Edkifygw,f?
vHk;0ruif;awmif avsmhyg;oGm;Edkifygw,f/
'Djyif tokboabm ocFg&oabmeJY qifjcifyHkawGvJ ½Sdygao;w,f? ESpfoufom,mrI jzpfaewJh
tcgrSm tvG,fqHk; taumif;qHk;uawmh tJ'DESpfoufom,mrIudk½IrSwfNyD; y,fwm[m tvG,fqHk;
taumif;qHk;ygbJ? raysmufrcsif; ½IrSwfae,if aemufqHk;usawmh tJ'D ESpfoufom,mrI[m
vHk;0aysmufoGm;ygvdrfhr,f? vHk;0raysmufapumrl ½IrSwfae,ifudk ½Iwdkif; ½Iwdkif;
t&d,m0go aetdrfxJudkawmh a&mufaeygw,f? ab;&eftEÅ&m,f vHkûcHaeygw,f?
'gaMumifh ckeuajymcJhwJh t½Sifwdó&[ef;[m 'Dvdk ½IrSwf&if;om
ysHawmfrloGm;r,fqdk,if oef; rjzpfEdkifygbl;? ewf½Gm ok*wdudkom a&mufbdkY½Sdygw,f/
odkYayrJh tJ'D &[ef;u ESpfoufom,mrIudk ½IrSwfNyD; ry,fbl;? vufcHxm;w,f? vufcHxm;awmh
ykxkZOfaetdrf a&mufaewmaygh? tyg,fab;rvHkûcHwJhae&m a&mufaewmaygh? 'gaMumifh
olYcjrm&[ef;b0u rsufpduav;rSdwfNyD; pkwdpdwfuav; usoGm;onfESifh wûydifeuf
olYouFef;xJrSmbJ Oyygwfoef;BuD; jzpf&½Smw,f/ trsm;BuD; epfemoGm;½SmwmygbJ?
'Dae&mrSm 'um 'umrawGu rdrdwdkY} udk,fa&;twGuf txl;owdûybdkY qifjcifbdkY
aumif;ygw,f? &[ef;rSm pGJvrf;p&mu bmrSrsm;rsm;½Sdwm r[kwfbl;?
ouFef;uav;wxnfbJ½Sdw,f? 'guav;wxnfudk pGJvrf;½HkeJYawmifrS oef;jzpfoGm;ao;w,f qdkawmh
rdrdwdkYrSm pGJvrf;p&mawGu b,favmufrsm;aeovJ? tJ'gawGudk aoayguf ao0usawmh rpGJvrf;bJ
aoEdkifatmif tm;udk;p&mrsm; ½SdNyDvm;? r½Sdao;bl; vm;qdkwm qifjcifMunfh&r,f?
tm;udkp&m½Sdae,ifawmh vufcarmif;om cwfMuayawmh? tm;udkp&m r½Sdao;,ifawmh
,ckjrwfpGmbk&m; ay;xm;xJh t&d,maetdrfBuD;eJY vHkvHkûcHûcHaeedkifatmif
t&d,m0go aetdrfudk apmapmuwnf;u êudwifNyD; aqmufMuayawmh/
t&d,m0gotdrfaqmuf&mrSm
o'¨gqdkwJh p&dwf½Sd&r,f
avmurSm tdrfaqmufw,fqdk,if p&dwfaMu;aiGuvJ ½SdbdkYvdkygw,f? 'gvdkygbJ
t&d,m0go aetdrfudk aqmuf&mrSmvJ p&dwfpuvdkygw,f? tJ'gu bmvJqdk,if apmapmydkif;u
ajymcJhwJhtwdkif; o'¨gw&m;½SdbdkY vdkygw,f? 'gaMumifh 'Dt&d,m0gow&m;udk
yGg;rsm;,if tyg,fab;ponfrS vGwfajrmufw,fqdkwmudk ,HkMunf&r,f? r,HkMunf,ifawmh
'Dt&d,m0gotdrfudk raqmufEdkifaybl;/ wcsdKYuawmh udk,fwdkifawGYNyD;rS ,HkMunfEdkifr,f?
rawGYcifawmh r,HkMunfEdkifao;bl;vdkY 'Dvdk qifajcay;Mujyefw,f? ,HkMunfqdkwmuawGYNyD;rS
,HkMunf&wmvJ ½Sdygw,f? rawGYcifu toifh,kwådeJY csifhcsdefNyD; ,HkMunf&wmvJ
½Sdygw,f? ra&mufbl;ao;wJh t&yfudk &xm;eJY jzpfjzpf oabFmeJYjzpfjzpf
av,mOfysHeJYjzpfjzpf oGm;wJhtcgrSm tJ'D&xm; oabFm av,mOfay: pD;vdkufoGm;,if
rdrdtvdk½Sd&m t&yfudk a&mufr,fqdkwm olajym vlajymeJY rSef;qcsifhcsdefNyD;
,HkMunf&ygw,f? tJ'Dvdk,HkMunfNyD; tJ'D&xm; oabFm av,mOfudk pD;eif;vdkufygoGm;rS
rdrdtvdk½Sd&m t&yfudk a&mufygw,f? tu,fí rdrdu udk,fwdkifrpD;bl;
ra&mufbl;wJhtwGuf r,HkvdkY rpD;bJ ae,ifawmh tJ'Drdrdtvdk½Sd&m t&yfudk
ra&mufEdkifygbl;? tJ'DvdkbJ 'Dt&d,m0gow&m;uvJ apmapmuwnf;u a'oemeJY
toifh,kwådeJY csifhcsdefNyD; ,HkMunfaomtm;jzifh tm;xkwf&ygw,f? 'Dvdk tm;xkwfygrS
t&d,m0goaetdrfrSmvJ ae&ygw,f? edAÁmefudkvJ odjrif&ygw,f? tyg,fab;ponfrSvJ
vGwfajrmuf&ygw,f? r,HkvdkY tm;rxkwfyJ ae,ifawmh t&d,m0goaetdrfrSmvJ rae&bl;?
edAÁmefudkvJ rawGYEdkifbl;? rvHkûcHwJh ykxkZOfaetdrfrSmcsnf; aeaewJhtwGuf
tyg,fab;ponfeJYvJ rjywfawGYNyD; 'ku©awGa&mufoGm;yg vdrfhr,f/
aemufNyD;awmh ckeu OyrmxJrSm c&D;oGm;wJhol[m &xm;vrf;qHk; oabFmvrf;qHk;
av,mOfvrf;qHk; Xmea&mufwJh tcgusawmh udk,fa&mufcsifwJht&yf [kwfr[kwfudk
ppfaq;qifjcif Munfh&ygw,f? 'Dvdk qifjcifMunfhwJhtcgrSm udk,fa&mufcsifwJht&yf
[kwfrSefae,if? rdrdpD;eif;vmcJhwJh ,mOf&xm;c&D;pOf[m vrf;rSefbJ?
rlvunTefMum;vdkufwJh pum;awGvJ trSefbJvdkY{uef qHk;jzwf ,HkMunf&ygw,f? tJ'guawmh
awGYNyD;rS ,HkMunf&wmrsdK;ygbJ? 'Dt&d,m0gow&m;uvJ 'Denf;twdkif; ygbJ? wu,fwrf;
tm;xkwfvdkufwJhtcgrSm ,ck bkef;BuD;ajymchJwJhtwdkif; orm"d ÓPftxl;awG jzpfay:vmwmudk
udk,fwdkifawGYMuygvdrfhr,f? tJ'DawmhrS rdrdwdkY tvdk½SdaewJh w&m;ppf w&m;rSef
[kwfovm;? r[kwfbl;vm;qdkwm ppfaq;MunfhMuyg? tJ'Dvdk ppfaq;MunfhwJhtcgrSm [kwfrSefaMumif;
rsufarSmufawGY&NyD;awmh ta0pöyom'qdkwJh rwkefrvIyf ouf0if,HkMunfwJh
o'¨gw&m;eJY cdkifcdkifNrJNrJBuD; ,HkMunfoGm;Muygvdrfhr,f/ jrwfpGmbk&m;\
w&m;awmfu tppftaq;cHEdkifwJh {[dyódu-w&m;awmfyg?
vmMunfhprf;ygvdkY wdkufwGef;xdkufwJh w&m;awmfygwJh? avmurSm raumif;wJht&omudk
pm;bdkY rwdkufwGef;&bl;? bmaMumifhvJqdk,if? wzufom;yk*¾dKvfu pm;MunfhvdkY
t&omraumif;rSef;od&awmh wdkufwGef;wJholudk tjypfwifwwfw,f/
t&omaumif;uav;rsm;udk auR;Munfh,ifawmh pm;&wJholu tifrwef
aus;Zl;wifwwfygw,f-'gvdkygbJ jrwfpGmbk&m;w&m;awmfu aumif;vGef;vdkY
wdkufwGef;wJh twdkif; tm;xkwfMunfhwJholu w&m;t&omaumif;awGudk awGY&wJhtwGuf
wdkufwGef;wJholudk aus;Zl;wifvdkY rqHk;Edkifatmif ½Sdwwfygw,f/ 'gaMumifh {[dyódaum-vmMunfhprf;yg
usihfMunfhprf;ygvdkY wdkufwGef;xdkufwJh w&m;awmfygbJ? tJ ,ckajymcJhwJhtwdkif;
apmapmuwnf;u ,HkMunfxm;bdkY vkdygw,f? tJ'D,HkMunfwJh o'¨gw&m;[m t&d,m0goaetdrfudk
aqmufzdkY t&if;tESD; p&dwfaMu;aiG wrsdK;ygbJ/
qE´ESifh0D&d,vJ
vdkw,f
NyD;awmh r*fzdkvfedAÁmef w&m;xl; w&m;jrwfawGudk ,ck b0wGifbJ
&atmiftm;xkwfvdkwJh pdwfqE´uvJ xufxufoefoef½SdbdkY vkdygw,f? 'gvJ p&dwfpu
wrsdK;ygbJ? NyD;awmh rqkwfrepf jyif;jyif;xefxef tm;xkwfwJhvHkYv0D&d,vJ vdkygw,f?
ZGJaumif;bdkYygbJ? 'gvJ p&dwfpu wrsdK;ygbJ? 'D o'¨g qE´ 0D&d,qdkwJh
p&dwfpueJY jynfhpHk,ifawmh t&d,m0go aetdrfudk aqmufEdkifygw,f? ,HkMunfw,f
vdkvm;w,f rysif;bl;qkd,if 'Gg& 6-yg;u ay:vmorQudk ½IrSwfEdkifygw,f? oGm;&if;vJ
rSwfEdkifw,f? &yf&if; xdkif&if; tdyf&if; pm;aomuf&if;vJ rSwfedkifw,f?
rSwfwdkif; rSwfwdkif; t&d,m0go aetdrfudk aqmufvkyfaeonf rnfwmbJ? t&d,maetdrfxJ
0ifa&mufaeonf rnfwmbJ? tJ'Dvdk ½IrSwfae&if; ESpfoufvdkcsifwJh umrpäE´
jzpfay:vm,if tJ'gudk ESpfoufw,f ESpfoufw,f ponfjzifh rSwfvdkuf,if t&d,m0go aetdrfudk
aqmufvkyfaeonf rnfwmbJ? t&d,m0goaetdrfxJ 0ifa&mufae onf rnfwmbJ? tJ'Dvdk rSwfwdkif;
rSwfwdkif; tyg,fab;uvJ vGwfajrmuf vGwfajrmufoGm;w,f? w,f ae&muswmbJ? ydkufqH wjym;rS
rukefbJeJY t&d,maetdrf aumif;xJrSmvJ ae&w,f? tyg,fab;rSvJ vGwfw,f? tifrwefudk
ae&musygw,f? 'DvdkeJY ½I&if; ½I&if;bJ owdÓPfawG &ifhoefjynfhpHkvmwJh
tcgusawmh edAÁmefudkvJ qdkufa&mufNyD;awmh t&d,myk*¾dKvftppf jzpfoGm;ygw,f? tJ'D
tcgusawmh t&d,m0goaetdrfBuD;awGudk udk,fydkif&NyD;awmh pdwfcsvufcs
wifhwifhw,fw,fBuD; aeoGm;&yg vdrfhr,f/
,ckvlawGudk ar;Munfhyg? tdrfBuD; tdrfaumif;eJY aecsifMuovm;? tdrfukyf tdrfpkwf uav;eJY
aecsifMuovm;? tdrfr½SdbJ uGif;jyifxJrSmbJ aecsifMuovm;vdkY ar;Munfhyg? uGif;jyifxJrSmbJ
aecsifw,fvdkYawmh b,folurSajzr,f rxifygbl;? tdrfukyf tdrfpkwfuav;eJY aecsifw,fvdkYvJ
ajzMur,f rxifygbl;? tdrfBuD; tdrfaumif;eJY aecsifw,fvdkYcsnf; ajzMurSmygbJ?
bmaMumifhvJqdk,if tdrfBuD; tdrfaumif;eJY ae&wmuab;&ef tEÅ&m,fvJ uif;w,f?
wifhwifhw,fw,fvJ ½Sdw,f? 'gaMumifh ygbJ? oHo&mpcef;rSmvJ tJ'gvdkygbJ?
tdrfBuD;tdrfaumif;eJYwlwJh t&d,maetdrfrSm aecsifovm;? tdrfpkwfeJYwlwJh ykxkZOf
aetdrfrSm aecsifovm;? tdrfr½SdwJh vGifjyifeJYwlwJh AmvykxkZOf&JU tajctaerSm
aecsifovm;vdkY ar;Munfhyg? tJ'gudk,fh[m udk,fbJ ajzMuayawmh? 'gudk bkef;BuD;u
ajzvdkY½Sd,if rSm;csifvJrSm;aer,f? bmaMumifhwkef;vdkYqdkawmh bkef;BuD;u bkef;BuD;oabmeJY
ajz&,if t&d,maetdrfudk a½G;cs,f&vdrfhr,f? wcsdKYu ykxkZOfaetdrfudk
oabmuscsifvJ usaer,f ajymvdkY rjzpfbl;? trSefrSmawmh t&d,maetdrfu aebdkY&m
aumif;ygw,f? tqifhtwef;vJ jrifhw,f? ab;&eftEÅ&m,fvJ vHkûcHw,f/ tJ'Dawmh
tyg,fav;yg; ab;&ef tEÅ&m,fawGu vHkûcHatmif t&d,m aetdrfBuD;eJY
cefYcefYnm;nm; wifhwifhw,fw,fBuD; aeNyD;awmh oGm;Edkifatmif? t&d,m0goqdkwJh
t&d,maetdrf w&m;awGudk wnfaqmufbdkY&m uaeYn 'DrSm bkef;BuD;u 'Dw&m;udk
a[mygw,f/ ,ck t&d,maetdrf aqmufbdkY&m b,fESpfck NyD;oGm;NyDvJvdkYqdkawmh owd
tapmifhta½SmufeJY jynfhpHk&r,f-qdkwm wckNyD;oGm;ygNyD?
rSD&mav;yg;½Sd&r,fqdkwmvJ NyD;oGm;ygNyD? t*Fgig;yg;udk y,f&r,f-qdkwmuawmh
t*Fgig;yg;xJu wyg;bJ NyD;ao;w,f? ]]ESpfoufvdkcsif? a<u;NrDwif? tvsify,fazsmufav}}
qdkwmuav; wyk'fyJ NyD;ao;w,f? olu4-yk'f usefaeao;w,f/ aemufNyD;awmh t*Fgajcmufyg;eJY
jynfhpHk&r,f-ponfjzifh usefwmawGu awmfawmfrsm;ygao;w,f? tJ'D usefaewmawGu
ydkNyD;ta&;BuD;ygw,f? reufjzefusvJ vmNyD;awmh qufemMuaygh? w&m;qdkwm NyD;qHk;atmif
embdkY ta&;BuD;ygw,f/
w&m;r&csif;
taMumif; 2-ck
jrwfpGmbk&m;\ vufxufawmf tcgumvu bk&m;\ rsufarSmufrSmawmifrS taMumif;
rnDnGwfvdkY½Sd,if w&m;qdkwmu r&Edkifbl;? taMumif;nDnGwfrS &w,f/
'Dae&mrSm w&m;r&jcif;&JU taMumif;u ESpfck½Sdw,f? bmawGvJqdkvdkY½Sd,if
ud&d,y&d[med
eJY ygyrdwåwJh? 'Dud&d,y&d[medeJY ygyrdwåqdkwJh
taMumif;ESpfck[m w&m;xl;udk r&Edkifatmif tEÅ&m,fûywwfw,f? aESmuf½Sufwwfw,f/
  
|